Your SEO optimized title page contents

«

»

مهر ۲۰

روز شمار زندگى حضرت زینب علیهاالسلام

ـ در ششمین سال هجرت به دنیا آمد.
ـ در ۵ سالگى (سال یازدهم هجرى)، شاهد شکستن درخت پرثمر انسانیت و رهبر جامعه اسلامى و آخرین پیامبر خدا بود.
ـ شاهد طرح انحرافى سقیفه بنى ساعده و کوشش بى ‏امان مادرش براى جلوگیرى از این انحراف بود.
– شاهد سخنرانى شجاعانه و کوبنده مادرش در مسجد النبى در دفاع از مقام ولایت بود.
ـ شاهد هجوم وحشیانه غاصبان خلافت به خانه امامت و عصمت بود.
ـ شاهد شهادت مادر عزیزش و به خاک‏سپارى شبانه او بود.
در ۱۲ ـ ۱۳ سالگى (سال ۱۸ ـ ۱۹ هجرى)، با عبداللّه‏ بن جعفر ابى ‏طالب ازدواج کرد.
ـ در ۳۴ سالگى (سال ۴۰ هجرى)، شاهد شهادت پدرش امیرالمؤمنین علیه‏السلام بود.
ـ شاهد بى ‏وفایى ‏هاى مردم کوفه و توطئه‏ هاى حساب شده دشمنانى چون معاویه علیه برادرش، امام حسن علیه‏السلام بود.
شاهد قرارداد مظلومانه صلح امام حسن مجتبى علیه‏السلام با معاویه بود.
در ۴۳ سالگى (سال ۴۹ هجرى)، شاهد شهادت برادرش، امام حسن‏ مجتبى علیه‏السلام و اهانت به جنازه آن عزیز بود.
در ۵۵ سالگى (سال ۶۱ هجرى) شاهد حماسه عاشورا در کربلا و شهادت برادرش، امام حسین علیه‏السلام ، حضرت عباس علیه‏السلام و فرزندان و دیگر خاندانش بود.
ـ سرانجام در سال ۶۲ هجرى به دیار حق شتافت.
شش اصل از اصول مدرسه زینبى
مدرسه زینبى، مدرسه عشق به آرمان‏ هاى حسین علیه‏السلام است با رویکردى فراتاریخى و فراجغرافیایى، مدرسه‏اى مبتنى بر مدیریتى اسلامى ـ الهى. در مدرسه زینبى، کسانى که معناى صبر و مقاومت را مى ‏فهمند، خدا را به آسانى مى‏ شناسند.

در مدرسه زینبى، انسان به عالى ‏ترین سطح از انسانیت مى ‏رسد، به گونه ‏اى که در برابر ستم سکوت نمى ‏کند و در این راه حاضر است از جان خود بگذرد.رسیدن به این الگوى انسانى از اهداف مدرسه زینبى است؛ یعنى گذشتن از محبوب‏ترین تعلقات دنیایى در راه خدا و در جهت اهداف متعالى حق.هر که بخواهد در این مدرسه و در سلک زینبیان درآید، باید به دنیا پشت کند و در راه خدا و براى خدا قدم بردارد.

اصل اول: بیدارى
ارزش واقعى انسان در مدرسه زینبى در این است که بتواند چشم دلش را باز کند و با معرفت و عشق در جهت مسیر الى اللّه‏ قدم بردارد. حضرت زینب علیهاالسلام در مدرسه زینبى خود مى ‏آموزد که هر آنچه از سر جهل و ناآگاهى است، راهى جز به تباهى و سرنوشتى جز به گمراهى ندارد.

اصل دوم: پایدارى
پایدارى در برابر مصایب و مشکلات از مهم‏ترین اصول مدرسه زینبى است. زینب علیهاالسلام به تمام مخاطبان مکتب خود مى ‏آموزد اگر در راه آرمان‏هاى الهى شکیبایى ورزند، به آنچه کمال مطلوب انسانى است، خواهند رسید. او این اصل را در مکتب پیامبر و پدرش، على علیه‏السلام و مادرش، زهرا علیهاالسلام آموخته بود. کسى که پرورده دامان پیامبراعظم (ص) است و در آغوش امیر مؤمنان على علیه‏السلام و دامان حضرت زهرا علیهاالسلام پایدارى را تجربه کرده است، به جایى مى ‏رسد که آزمون الهى را نماد زیبایى معرفى مى‏کند، آنجا که فرمود: «ما چیزى ندیدیم جز زیبایى.» فریاد برمى‏آورد و کاخ یزید را این گونه مى ‏لرزاند: «اى یزید! آیا چنین مى ‏پندارى که چون اطراف زمین و آسمان را بر ما تنگ گرفتى و ما را مانند اسیران از این شهر به آن شهر بردند، ما در پیشگاه خداوند خوار شدیم و تو گران‏مایه گشتى؟»


اصل سوم: دفاع از مقام ولایت
زینب علیهاالسلام ، بزرگ ‏آموزگار مکتبى است که در آن، زن زیر پرچم عشق به خدا حاضر است. راه را بر فرومایگان ببندد و مظهر والاى دفاع از ارزش‏هاى اسلام شود. در مدرسه زینبى، زن، مرزبان حریم ولایت است. حمایت از ولایت از آموزه ‏هاى این مکتب است. زینب علیهاالسلام به خوبى مى ‏دانست که پس از سیدالشهدا علیه‏السلام ، امام سجاد علیه‏السلام ، وظیفه امامت امت و بار سنگین ولایت را بر دوش دارد. پس باید زنده بماند تا زمین از حجت خالى نشود. بنابراین، مسئولیت حفاظت از جان امام سجاد علیه‏السلام را بر دوش خود احساس مى ‏کرد. او در چند جا توانست از عهده این مسئولیت خطیر برآید. اول، هنگام حمله لشکر عمر سعد به خیمه ‏ها، آنجا که شمر خواست امام سجاد علیه‏السلام را به شهادت برساند، فرمود: «به خدا سوگند، نمى ‏گذارم او را بکشید مگر اینکه اول مرا بکشید.» دوم، هنگام عبور اسیران از قتل‏گاه هنگامى که امام سجاد علیه‏السلام ، اجساد کشته را دید، کم مانده بود از شدت غم روح از بدن نازنینش جدا شود. در این حال، زینب علیهاالسلام با یادآورى اهداف نهضت عاشورا، وى را دلدارى داد تا از آنجا گذشتند. سوم، در کاخ ابن زیاد، آنجا که زیاد دستور داد تا گردن امام سجاد علیه‏السلام را بزنند».


اصل چهارم: حضور سیاسى
یکى دیگر از اصول مهم مدرسه زینبى، اصل حضور سیاسى است. زن در مدرسه زینبى مى‏آموزد که در حساس‏ترین و سرنوشت‏سازترین صحنه‏هاى سیاسى وارد عمل شود. قرآن کریم با بیان نمونه هایى از حضور سیاسى بانوان در صحنه اجتماع، افزون بر اینکه بر این حضور صحّه گذارده، از این‏گونه فعالیت‏ها تجلیل کرده است. حضرت‏ خدیجه علیهاالسلام ، اولین مشارکت عملى بانوان در صحنه ‏هاى سیاسى اسلام را پدید آورد. همچنین مادر موسى علیه‏السلام با هوشمندى، باردارى خود و تولد موسى را از فرعون پنهان کرد پس از تولد نیز با الهام الهى موسى را به آب انداخت و خواهر موسى را موظف کرد که وى را دورادور تعقیب کند. اوج مشارکت سیاسى حضرت زینب علیهاالسلام نیز در کربلاست، آنجا که دوشادوش مردان در صف مخالفان یزید ایستاد و با خطبه ‏هایش به تشریح عملکرد نادرست الگوهاى منفى پرداخت.


اصل پنجم: پاى ‏بندى به حجاب
مدرسه زینبى، مدرسه تربیت بر اساس پاى بندى به تقواى الهى و پروا داشتن از زشتى و پلیدى است. زینب علیهاالسلام ، آموزگار این مدرسه، پاى ‏بندى به حرمت‏ها و احکام خدا و مراعات حجاب را از جلوه‏ هاى حضور زنان در حماسه عاشورا معرفى مى ‏کند. او منادى متانت و عفاف و دفاع از حریم و حدود الهى است، آنجا که خطاب به یزید فرمود:اى زاده آزادشدگان فتح مکه! آیا این عدالت است که همسران و کنیزان خود را پشت پرده‏ ها قرار داده ‏اى، ولى دختران رسول خدا (ص) را به عنوان اسیر، روانه کرده ‏اى. پرده‏ هاى حرمت آنان را دریده، چهره ‏هایشان را آشکار کرده‏اى و زیر سلطه دشمنان از شهرى به شهرى مى ‏گردانى، آن‏گونه که مردم شهرها آبادى ‏ها و قلعه‏ ها به آنان مى ‏نگرند و از دور و نزدیک به آنها نگاه مى ‏کنند.


اصل ششم: شهید پرورى
راه حسین علیه‏السلام ، جز با فداکارى و از خودگذشتگى پیموده نمى ‏شود. در مدرسه زینبى، میراث‏ دارى و نگهبانى از خط و خون شهیدان و تبیین آرمان‏هاى آنان، به همراه صبر بر بلا در راه خدا به انسان آموخته مى ‏شود. پیام مدرسه زینبى به انسان، شهیدپرورى و تربیت نسلى شهادت‏ طلب است.آنجا که مادر وهب، مادر عمروبن جناده، ام‏خلف و… نه تنها از شهادت جوانان خویش در راه عقیده اندوهگین نمى ‏شوند، بلکه مشوّقى براى این گونه مجاهدت ‏هایند. جلوه دیگر این اصل در شهیدپرورى، حضرت زینب علیهاالسلام است. زینب هم دختر شهید است، هم خواهر شهید، هم مادر شهید و هم عمه شهید.

پیام رسانى
نامیرایى قیام امام، به حضرت زینب علیهاالسلام در کربلا وابسته است، زینب علیهاالسلام بنا به وصیت برادرش، امام حسین علیه‏السلام ، تلاش‏هایى کرد که اگر آنها را انجام نمى ‏داد، شاید امروز نامى از عاشورا و عاشوراییان بر زبان‏ها نبود و پیام نهضت اباعبداللّه‏ علیه‏السلام در کربلا همراه با اجساد مطهرشان مدفون مى ‏شد و به کسى نمى‏رسید. زینب علیهاالسلام با فعالیت‏هاى همراه با سیاست و کیاست خود از عهده وظیفه خبررسانى واقعه عاشورا به خوبى برآمد. شاخص ‏هاى خبررسانى کاروان اسیران به رهبرى حضرت زینب علیهاالسلام الگو و ره ‏توشه‏اى مناسب براى تمامى خبر رسانان جهان خواهد بود. برخى از این شاخص‏ها عبارتند از:


واقع‏گویى و صداقت
راست‏گویى و بیان واقعیت از ویژگى هایى است که در فرهنگ اسلامى به ‏ویژه قرآن کریم، بر رعایت آن تأکید شده است. قرآن کریم، در آخرین آیه سوره یوسف تأکید مى ‏کند در بیان این حوادث، واقع‏گویى کاملاً رعایت شده است. از این آیه شریفه در مى ‏یابیم که نقل خبر باید بر اساس واقع باشد.
این ویژگى در خبررسانى واقعه کربلا به خوبى مشهود است. زینب علیهاالسلام به عنوان پیام ‏آور کربلا در خطبه ‏اش در مجلس کفرآمیز ابن زیاد، بر صداقت و حق‏گویى خود چنین تأکید کرد: «…اى پسر زیاد! رسوا نمى ‏شود، مگر فاسق و دروغ نمى ‏گوید، مگر فاجر! و آن چیزى است که ما از آن به دوریم…».صداقت حضرت در پیام‏رسانى واقعه عاشورا سبب جلب اعتماد مخاطبان، اثر بخشى بیشتر و عبرت‏ آموزى مردم شد.


ب) شجاعت
از ویژگى ‏هاى اساسى خبررسانى، شجاعت در بیان خبر و نهراسیدن از پى ‏آمدهاى بیان آن است.هنگامى که کاروان اسیران وارد کاخ ابن زیاد شد، وى گمان کرد دختر على علیه‏السلام با ترس، وارد مجلس مى ‏شود و به جرم خطبه ‏اى که در بازار کوفه ایراد کرده بود، عذر تقصیر مى ‏خواهد. حاضران در مجلس شاهد ورود بانویى بودند که کمترین اعتنایى به شکوه ظاهرى کاخ ابن زیاد نداشت و برخلاف انتظار به جایى که از پیش برایش آماده شده بود، نرفت. ابن زیاد که از این وضعیت نامنتظره ناراحت شده بود، پرسید: زنى که با این همه تکبر و غرور بر ما وارد شد، کیست؟
گام برداشتن، لباس پوشیدن و انتخاب جایگاه نشستن و برتر از همه غرور زنانه بانوى فرزانه بنى‏هاشم در دربار ابن زیاد، نشان‏دهنده شجاعت بى‏نظیر وى است، به‏ویژه هنگامى که یاوه‏ گویى‏ هاى او را بى ‏پاسخ نگذاشت و نغمه شوم و کفرآمیزش را در گلو خفه کرد. زینب بدون هیچ ترس و اضطرابى، با کوچک و بى ‏ارزش دانستن دشمن، در پاسخ ابن ‏زیاد که پرسید: کار خدا را با برادرت چگونه دیدى؟ فرمود: «از خداوند درباره برادرم جز نیکویى و احسان ندیدم. او و یارانش افرادى بودند که خداوند براى آنها شهادت را مقرر فرمود… . اى فرزند زیاد! در روز قیامت براى تو جایگاهى است که باید براى جواب دادن آماده باشى. چگونه مى ‏توانى این گناه عظیم را پاسخ دهى؟ اى زاده مرجانه! مادرت به عزایت بنشیند».


ج) فصاحت و بلاغت زبان
فصیح بودن، توازن و شفافیت کلام، در رساندن پیام به مخاطب نقش مهمى دارد. اهمیت این مسئله تا آنجاست که حضرت موسى علیه‏السلام هنگامى که مأمور شد براى ابلاغ رسالتش سراغ فرعون برود، از خدا خواست برادرش، هارون را که از او فصیح‏تر است، همراهش سازد و از خداوند گشایش زبان و فصاحت کلام را درخواست کرد.رسایى کلام، شیوایى زبان و توفنده بودن لحن حضرت زینب علیهاالسلام چنان لرزه‏اى در کاخ یزید افکند که همگان را تحت تأثیر قرار داد. زینب علیهاالسلام در دروازه شهر کوفه، اشعارى بلیغ در سوگ برادر خواند و هنگامى که در بازار کوفه، مردمان دور کاروان را گرفتند، با اشاره او سکوت کردند. نفس‏ها در سینه حبس شد و زنگ‏ها از صدا افتاد. سپس زینب علیهاالسلام به نیکویى به حمد و ثناى پروردگار پرداخت و بر پیامبراعظم (ص) درود فرستاد. پس از این آغاز شکوه مندانه، با صدایى گیرا و کلامى پرصلابت فرمود:
اى مردم کوفه! اى اهل فریب و خیانت! آیا براى ما گریه مى ‏کنید؟ هنوز چشمان ما گریان است و ناله ‏هاى ما خاموش نشده است. مَثَل شما مَثَل زنى است که رشته مى ‏بافد و آن‏گاه خود، آن را پاره مى ‏کند. شما همانند گیاهى هستید که بر مَزبَله بروید! نه قابل خوردن است و نه سودى دارد! شما مستوجب عذاب خدایید. پس از آنکه ما را کشتید، بر ما گریه مى ‏کنید؟ آرى به خدا سوگند که باید بسیار گریه کنید و کم بخندید.

د) سرعت
انتقال سریع از دیگر ویژگى ‏هاى اساسى خبر است که تأثیر مهم در اثربخشى آن دارد.حساسیت اطلاع رسانى، نیاز مخاطبان به دانستن سریع و به موقع خبرها و از دست نرفتن فرصت براى تصمیم ‏گیرى صحیح، بر ضرورت سرعت در کار خبررسانى مى ‏افزاید.این ویژگى نیز به خوبى در خبررسانى واقعه عاشورا رعایت شده است. زینب علیهاالسلام از همان لحظه شهادت برادرش، رسالت پیام ‏رسانى نهضت را آغاز کرد. وى در آغاز ورود به کوفه، اشعارى را در مظلومیت برادرش خواند. در شهر کوفه نیز با خطبه آتشین خود، مردم را منقلب کرد و در همان لحظه‏ هاى اولیه ورود به کاخ ابن زیاد، خطبه ‏اى ایراد کرد که در دل ابن زیاد هراس افکند. در مجلس ننگین یزید نیز هنگامى که یزید به آنها پیشنهاد کرد که به مدینه بازگردند، زینب علیهاالسلام وى براى اینکه هرچه بیشتر مردم را در جریان نهضت برادرش قرار دهد، فرمود: «پیش از هر چیز باید براى کشتگان خود سوگوارى کنیم.» همچنین هنگام ورود به مدینه بلافاصله به زیارت قبر جد مطهرش پیامبر اکرم (ص) رفت و اشعارى را در سوگ برادر خواند.


ه) روشن‏سازى افکار عمومى
یکى از وظایف مهم خبررسان، تلاش براى روشن‏ سازى افکار عمومى و بى ‏اعتنا نبودن نسبت به جهل مردم درباره اخبار مهم در جامعه است. یکى دیگر از شاخص‏هاى بارز خبررسانى عاشورا، افشاگرى و رسوا کردن حکومت یزید و آشکار ساختن چهره پلید امویان بود. عقیله بنى ‏هاشم علیهاالسلام در شهر کوفه، رفتار وحشیانه دشمن را با خاندان پیامبر شرح داد و از چهره پرنفاق و تزویر آنان پرده برگرفت. حضرت زینب علیهاالسلام فرمود: اى مردم! مى ‏دانید چه پاره جگرى از پیامبر شکافتید؟ کدام پرده ‏نشینان عصمت را از پرده بیرون آوردید؟ آیا مى ‏دانید چه خونى از پیامبر بر زمین ریختید و از او هتک حرمت کردید؟حضرت زینب علیهاالسلام در خطبه آتشین خود در کاخ یزید نیز پیشینه خانوادگى وى را در جمع سران و بزرگان محفلش آشکار ساخت. خطبه کوبنده سفیر کربلا چنان اوضاع مجلس آراسته یزید را آشفته کرد که وى ترسید با افشاگرى ‏هاى دختر على بن ابى ‏طالب علیه‏السلام ، پایه‏ هاى حکومتش دچار تزلزل شود. به همین سبب گناه قتل حسین علیه‏السلام را بر گردن عبیداللّه‏ بن زیاد انداخت. البته برپایى مراسم سوگوارى شهداى کربلا تا حد بسیار زیادى از اعتبار و نفوذ یزید در میان مردم کاست و به همین جهت یزید مصلحت ندید کاروان اسیران در شام بمانند و اسباب سفر آنان را به مدینه فراهم کرد.

و) برجسته سازى
از تأکید یا تکرارِ بخشى از آیات قرآن کریم درمى ‏یابیم که خداوند، توجه خاصى به آن بخش از خبر داشته است. در واقعه عاشورا نیز سفیران کربلا، با تأکید و تکرار بسیار واقعه عاشورا، از تمامى شیوه ‏ها و امکانات استفاده کردند تا واقعه مهم عاشورا را برجسته سازند. حضرت زینب علیهاالسلام ، امام سجاد علیه‏السلام و ام کلثوم علیهاالسلام از ابزارى چون شعر، خطبه و برپایى مراسم سوگوارى بهره بردند تا خبر کربلا را به همگان برسانند. همچنین محل تبلیغات اهل‏بیت در چند شهر مهم اسلام؛ یعنى کوفه، شام و مدینه در آن دوره زمانى از هر جهت مناسب بود و چگونگى بیان واقعه در شهرها بر حسب اوضاع فرهنگى، اجتماعى و سیاسى هر شهر صورت مى ‏گرفت.


ز) مقابله با تحریف
یکى از وظایف و اصول اخلاقى خبررسانى، مقابله با انتشار اخبار و عقاید دروغ و تحریف شده است. در قرآن کریم نیز علماى یهودى که کتاب آسمانى خود را تحریف کرده بودند، نکوهش شده ‏اند.پس از واقعه کربلا، حکومت پلید اموى قصد داشت نهضت حسینى علیه‏السلام را تحریف کند. زینب کبرا علیهاالسلام و امام سجاد علیه‏السلام به عنوان پیام ‏آوران کربلا با خطبه ‏هاى روشنگر خود، از این تحریف جلوگیرى کردند و سخنان آنان به عنوان سند زنده و معتبر در تاریخ جهان، مجال هرگونه تغییر در واقعیت و اهداف نهضت را از دشمن گرفت

 

3+

کاربرانی که این مطلب را پسندیده اند:

  • avatar
  • avatar

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد

Notify of
avatar
wpDiscuz